Archiwum Kościoła Rektoralnego

Powstanie archiwum

Pustelnia Złotego Lasu z kościołem pod wezwaniem Zwiastowania NMP w Rytwianach została ufundowana przez Jana Magnusa Tęczyńskiego (1581-1638), wojewodę krakowskiego. Zapisu fundacyjnego dokonano 15 II 1621 roku w Nowym Korczynie. Budowę rozpoczęto tego samego roku. Kościół był konsekrowany 27 IX 1637 roku przez biskupa Tomasza Oborskiego z Krakowa. Kasata nastąpiła 25 VI 1819 roku, w okresie niewoli narodowej, na mocy dekretu ks. Franciszka Skarbek Malczewskiego, arcybiskupa warszawskiego (1818-1819). Po kasacie zamieszkujący pustelnię kameduli zostali przeniesieni do Pustelni Srebrnej Góry na podkrakowskich Bielanach. Klucz Rytwiański, przeszedł w posiadanie hrabiego Adama Potockiego. Zbiory z Archiwum i Biblioteki zostały rozproszone.

W pierwszych latach po kasacie i po opuszczeniu przez ostatnich kamedułów pustelni
w 1825 roku, kościół i klasztorne budynki przeszły pod opiekę proboszczów z Połańca
i Staszowa. W latach 1860 - 1864 przebywali tu franciszkanie - reformaci z Sandomierza.

W roku 1935 z inicjatywy księcia Artura Radziwiłła, właściciela Klucza Rytwiańskiego, erygowano tu parafię. W roku 1995 parafię przeniesiono do nowego kościoła pw. św. Maksymiliana Kolbego w centrum Rytwian.

W roku 2002 bp Wacław Józef Świerzawski, dekretem nr 498/2002 z dnia 30 IV 2002, ustanowił rytwiańską świątynię Kościołem Rektoralnym. Dekretem nr 516/2002 z dnia 7 V 2002 jej rektorem mianował ks. Wiesława Henryka Kowalewskiego, który zamieszkał na terenie pustelni, w tzw. Eremie Tęczyńskiego.

Jesienią 2004 roku rozpoczęto prace nad przygotowaniem wystawy plenerowej Europejskie dziedzictwo kamedułów. Zarys dziejów życia pustelniczego. Rytwiany 2005. Zadedykowano ją pamięci o. Piotra Wojciecha Rostworowskiego OSB / Er. Cam. (1910-1999). W czasie tych prac zaczęto gromadzić materiały z przeznaczeniem do archiwizacji, które są kontynuowane do chwili obecnej.

Dekretem KR 27/06/2010 z dnia 8 VI 2010 Rektor Kościoła pw. Zwiastowania NMP
w Rytwianach erygował Archiwum Kościoła Rektoralnego a dekretem KR 28/06?/2010
z dnia 8 VI 2010 mianował kustosza tegoż Archiwum. W tym samym dniu zatwierdził Statut i Regulamin.

Zadania archiwum

1. Archiwum erygowane zostało do przechowywania dokumentów dotyczących życia i działalności Kościoła Rektoralnego p. w. Zwiastowania NMP od jego zaistnienia do czasów obecnych. Z tej racji gromadzi, przechowuje, konserwuje i udostępniania dokumenty:

a. obrazujące życie kamedułów od ich przybycia na początku XVII wieku do kasaty na początku XIX wieku.
b. obrazujące życie opuszczonego przez kamedułów kościoła i budynków klasztornych od kasaty zakonu do erygowania przy pokamedulskim kościele parafii,
c. obrazujące życie parafii – ale w ograniczonym wymiarze, gdyż tego rodzaju dokumenty przechowywane są w archiwum parafialnym.
d. obrazujące życie Kościoła Rektoralnego od czasu przeniesienia parafii do kościoła
p. w. św. Maksymiliana Kolbe do czasów obecnych.
e. obrazujące życie osób prawnych istniejących przy Kościele Rektoralnym.
f. otrzymane drogą sukcesji.
g. otrzymane w formie zakupu, wymiany i darowizny.
h. przekazane w depozyt.

2. Dokumenty przechowywane w Archiwum Kościoła Rektoralnego p. w. Zwiastowania NMP w Rytwianach są rezultatem pracy kościelnej najpierw pustelników – kamedułów,
franciszkanów – reformatów, kapłanów diecezjalnych i osób cywilnych pracujących przy tym kościele, dokumentują tą pracę i stanowią pomoc w dalszej pracy prowadzonej przy tym kościele. Przechowywane w Archiwum dokumenty stanowią jedność, gdyż ich natura i przeznaczenie są takie same. Uporządkowane zostały w myśl zasady proweniencyjnej i z zachowaniem zastanego układu kancelaryjnego lub registraturalnego. Tam, gdzie nie było można odtworzyć układu pierwotnego, zastosowano metodę schematyczno – rzeczową.

3. Udostępnianie zasobu osobom prawnym i fizycznym jest liberalne, ale zawsze z zachowaniem obowiązujących przepisów prawa kościelnego i państwowego. Przez liberalizacje udostępniania zasobu należy rozumieć jego publiczny charakter, ale dostępność zasobu dla poszczególnych kwerendzistów uzależniona jest od ich indywidualnego przygotowania zawodowego, oceny moralnej i celu przeprowadzenia kwerendy.

4. Archiwum udziela, osobom fizycznym i prawnym, porad i konsultacji w sprawie gromadzenia, inwentaryzowania i katalogowania materiałów archiwalnych.

Zasób archiwalny

W Archiwum Kościoła Rektoralnego Zwiastowania NMP w Rytwianach przechowywane są następujące zespoły archiwalne:

1. Dokumenty wytworzone przez pierwotnego właściciela kościoła pod wezwaniem Zwiastowania NMP, tj. kamedułów z Pustelni Złotego Lasu w Rytwianach, należącej do Kongregacji Góry Koronnej.
2. Dokumenty wytworzone przez następnego właściciela kościoła pod wezwaniem Zwiastowania NMP tj. parafię pod tym samym wezwaniem.
3. Dokumenty wytworzone, po przeniesieniu parafii do kościoła pod wezwaniem św. Maksymiliana Kolbe, przez zarząd Kościoła Rektoralnego pod wezwaniem Zwiastowania NMP w Rytwianach.
4. Dokumenty wytworzone przez, istniejący przy Kościele Rektoralnym, Diecezjalny Ośrodek Kultury i Edukacji „Źródło” w Rytwianach.
5. Dokumenty wytworzone przez, istniejące przy Kościele Rektoralnym, Stowarzyszenie Miłośników Pustelni Złotego Lasu w Rytwianach.
6. Dokumenty wytworzone przez Relaksacyjno Kontemplacyjne Centrum Terapeutyczne "SPeS"
7. Dokumenty różne - gromadzone w związku z istnieniem i działalnością, najpierw kamedulskiej Pustelni Złotego Lasu a następnie Kościoła Rektoralnego pod wezwaniem Zwiastowania NMP i związanych z nim osób prawnych i fizycznych.
8. Dokumenty różne otrzymane drogą sukcesji, zakupu, darowizny i wymiany.
9. Dokumenty pozostające w depozycie, udostępniane tylko za zgodą właściciela depozytu.

Udostępnianie

Udostępnianie archiwaliów w Archiwum Kościoła Rektoralnego Zwiastowania NMP w Rytwianach, podobnie jak we wszystkich archiwach państwowych i kościelnych, opiera się na następujących aktach prawnych:

1. Ustawa z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym.
2. Ustawa z dnia 29 stycznia 1997 r. o ochronie danych osobowych.
3. Ustawa z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnych.
4. Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

Archiwalia przechowywane w Archiwum Kościoła Rektoralnego Zwiastowania NMP w Rytwianach mogą być udostępniane osobom prawnym i fizycznym, z przeznaczeniem do celów postępowań prawnych, administracyjnych, prac naukowych, publicystycznych, genealogicznych, rodzinnych i innych. Dokumenty mogą być udostępniane wyłącznie w budynkach pokamedulskiego zespołu klasztornego, w pomieszczeniu wyznaczonym przez kustosza Archiwum lub dyżurnego archiwistę.

Kontakt



Archiwum nie ma stałych godzin i dni udostępniania zbiorów. Czas kwerendy uzgadnia się indywidualnie. Kwerendzistom zamiejscowym, korzystającym z zasobów naszego Archiwum, zapewniamy wyżywienie i noclegi. Prosimy o wcześniejsze rezerwowanie miejsc.